MỤC VỤ LỜI CHÚA
PHỤNG VỤ LỜI CHÚA MÙA CHAY : NĂM B
|
MÙA CHAY THEO NĂM PHỤNG VỤ |
BÀI GIẢNG THAM KHẢO |
|
CHÚA NHẬT I MÙA CHAY (B) Mùa Chay : Cuộc trường chinh xuyên hoang mạc cuộc đời Dẫn nhập đầu lễ : Kính thưa OBACE, Cộng đoàn Dân Chúa đă long trọng tiến vào Mùa Chay, tiến vào một giai đoạn phụng vụ đặc biệt để sửa soạn tâm hồn sống lại những biến cố đặc biệt của Chúa Giêsu trong mầu nhiệm Vượt Qua của Ngài, và cũng là những biến cố liên quan mật thiết đến đức tin và thân phận của mỗi người chúng ta. Đặc biệt, liên quan đến cuộc dấn thân chuẩn bị “nhập đạo” của vô số anh chị em dự ṭng trên khắp thế giới trong dịp Đại Lễ Phục Sinh sắp tới. Với h́nh ảnh của cuộc hồng thủy tẩy sạch tội trần và con tàu Noe đem lại ơn cứu thoát, với cuộc chiến thắng của Đức Kitô trong cuộc đối đầu với ma quỷ giữa hoang mạc cuộc đời, sứ điệp phụng vụ hôm nay đang gọi mời chúng ta luôn sống trọn vẹn hồng ân bí tích Rửa tội bằng cuộc dấn thân chiến đấu cho ơn thánh và sự thiện, bằng niềm trông cậy vững vàng quyết chiến thắng cám dỗ và sự dữ. Giờ đây, để xứng đáng của hành thánh lễ, chúng ta cùng sám hối tội lỗi. Giảng Lời Chúa : Cho dù không thi vị mượt mà đượm chất thi ca của những lời sứ ngôn vang lên trong Mùa Vọng, phụng vụ Mùa Chay lại luôn đầy ắp những h́nh ảnh, những biểu tượng, những gợi nhớ để lôi kéo chúng ta tập chú vào cuộc “vượt qua của Đức Kitô”, một cuộc Vượt Qua mạnh mẽ như cuộc “đại hồng thủy của thuở hồng hoang” càn quét sạch sẽ cái thế giới tội lỗi ô nhơ để xây dựng một trật tự thế giới mới trên nền tảng của Bí tích Rửa Tội mà con tàu cứu độ Noe đă tiên báo (BĐ 1 và BĐ 2). Cuộc Vượt Qua của Đức Kitô cũng là một cuộc “trường hành khắc nghiệt của hoang mạc nóng cháy” luôn đ̣i hỏi khách lử hành muốn sống, muốn tồn tại để tới đích th́ chỉ có một chọn lựa duy nhất đó chính là chiến thắng (TM). 1. Mùa Chay và Nhiệm Tích Rửa Tội : Chúng ta có thể đồng cảm với những gợi ư của Lời Chúa hôm nay khi đối diện với chính ḿnh và nh́n vào thế giới để nhận ra rằng : ḍng nước Rửa tội luôn phải được tuôn chảy trong tâm hồn chúng ta và giữa ḷng thế giới để cuốn trôi mọi thứ rác ruởi của ươn hèn, ích kỷ, ghét ghen, dục vọng… để trả về cho Thiên Chúa một cơi ḷng tinh trắng, một nhân loại tín trung. Nếu trong buổi hồng hoang của nhân loại, chỉ cần một dúm người, gia đ́nh của ông Noe với con tàu được chuẩn bị nghiêm túc, đă cứu thoát nhân loại khỏi án diệt vong, th́ hôm nay, con tàu của Hội Thánh với hàng hàng lớp lớp thế hệ kitô hữu, chắc chắn thế giới có đủ lư do để chứa chan hy vọng một ngày không xa tội lỗi và sự dữ sẽ bị đẩy lùi để nhường chỗ cho một thế giới mới tràn trề thánh ân và hạnh phúc. Không phải chỉ có thời Noe mới có những người dửng dưng trước những dấu chỉ của Hồng Thủy để rồi sau đó bị hồng thủy cuốn trôi. Thế giới hôm nay vẫn c̣n đầy dẫy những Kitô hữu biến chất, đă không đóng góp ǵ, trong việc xây dựng con tàu Hội Thánh, lại luôn ŕnh chờ cơ hội để “thoát ly” lũi trốn, hầu được thảnh thơi với cái tôi ích kỷ của ḿnh. Chắc chắn những tâm hồn đó, những con người đó, những kitô hữu đó, nếu không thức tỉnh “ḅ” vào lại con tàu của Hội Thánh, sẽ bị cơn hồng thủy của tội lỗi cuốn trôi vào vực thẳm địa ngục. Những lát cưa, nhát búa sửa soạn cho con tàu Noe năm xưa để đương đầu với đại hồng thủy; th́ hôm nay, đó chính là những hy sinh, cầu nguyện, làm phúc bố thí…để con tàu của Hội Thánh, để con tàu của linh hồn lướt qua giông tố trần gian để tiến vào thiên quốc. Ḍng nước Rửa tội không chỉ chảy một lần trên trán, trên đầu, để sau đó trả lại những cái đầu khô khan nguội lạnh, những cái trán phẳng lỳ lười biếng, đam mê…mà luôn luôn chứa chan ơn thánh để đức Tin, đức Cậy, đức Mến được đam chồi nẩy lộc, được sinh hoa kết trái. Hay như ngôn ngữ của ThánhTông Đồ Phêrô trong bài đọc 2 hôm nay : “Lănh nhận phép rửa không phải là được tẩy sạch vết nhơ thể xác, mà là lời cam kết với Thiên Chúa để giữ lương tâm trong trắng…” (BĐ 2) 2. Mùa Chay và cuộc trường chinh xuyên hoang mạc : Nhưng để ơn của Nhiệm tích Rửa tội đơm hoa kết trái giữa đời thường, không phải cứ “ngồi chờ sung rụng” hay áp dụng chiến thuật “bất chiến tự nhiên thành” là mọi sự sẽ được giải quyết. Trích đoạn Tin Mừng ngắn gọn của Mác-cô hôm nay lại là một câu trả lời thích đáng : “chiến thắng cám dỗ, sám hối và tin vào Tin Mừng”. Quả thật, trong và với quyền năng của Thiên Chúa, Chúa Giêsu có cần chi đâu phải “lặn lội vào hoang mạc” để dành ra tới 40 ngày để cầu nguyện và tĩnh tâm, để chấp nhận đương đầu với những cơn cám dỗ của ác thần. Phải chăng, Ngài muốn nói với chúng ta rằng : “Khi chấp nhận nhập thể làm người, Ta muốn thực sự đồng hành và liên đới với toàn thể nhân loại, một nhân loại bất trung, phản bội và đầy tính hư tật xấu. Đồng thời, ta cũng muốn dạy cho các ngươi hay rằng : những kẻ không chịu chiến đấu trong mặt trận của Thiên Chúa sẽ không đi tới chiến thắng cuối cùng ; và những kẻ không biết ăn năn sám hối và đón nhận Tin Mừng để hoán cải đổi đời, sẽ măi măi cách xa ngh́n trùng với Vương quốc Thiên Chúa”. Và như thế, con đường Mùa Chay lại là con đường của cuộc “trường chinh xuyên hoang mạc cuộc đời”, cuộc trường chinh với tính mê tật xấu, cuộc trường chinh với những cám dỗ của “bănh ḿ hưởng thụ”, cuộc trường chinh với những “ngọn tháp của kiêu căng và hư danh phách lối, cuộc trường chinh với những “đô thành của dục vọng đam mê, của sự giàu sang ích kỷ phù phiếm…”. Những hoang mạc khắc nghiệt của cuộc đời hôm nay vẫn c̣n đầy dẫy trên thế giới, nơi mọi quốc gia, gia đ́nh và tận thâm tâm của mỗi người. Đó là những hoang mạc chất chứa bao nhiêu cơn cám dỗ của hận thù sắc tộc, tôn giáo, quyền lợi kinh tế, ư thức hệ…, những cơn cám dỗ để con người lạnh lùng nói “có” với bạo lực, khủng bố, chiến tranh, ly dị, ngoại t́nh, phá thai…, và sẵn sàng nói “không” với khoan dung và tha thứ, với liên đới và huynh đệ, với chia sẻ và bác ái, với thủy chung và trách nhiệm… Để nêu gương chiến đấu và chiến thắng, Đức Kitô đă nói “không” với ma quỷ cho dù sau đó Ngài phải trả giá bằng chính cái chết tủi nhục thập giá. Tuy nhiên, chính khi Ngài nói “vâng” với Thiên Chúa, tiếng vâng khi vừa chập chững vào đời “nầy con xin đến…” hay tiếng vâng trong vườn Giết sê-ma-ni “xin vâng ư Cha” cho đến tiếng vâng cuối cùng : “con xin phó mọi sự trong tay Cha”, Ngài đă đem về chiến thắng lẫy lừng cho Thiên Chúa và cho toàn thể nhân loại mà khúc dạo đầu của bài Thánh thi Kinh Sáng phần nào đă nói lên : Lạy Đức Kitô Mặt Trời công chính Chúa thật là ngày mới đă lên ngôi ! Ngài phá tan đêm tối phủ ḷng người Cho đức hạnh lại chói ngời kiều diễm… Hay như một đoạn trong Thánh thi kinh chiều thứ Bảy Tuần Thánh : Ngài chết để diệt tan thần chết Ngài phục sinh mở kiếp trường sinh Mưu mô ác quỷ tung hoành Rắc gieo tử khí cũng đành chịu thua. Như thế, cuộc hành tŕnh Mùa Chay của Hội Thánh hay của mỗi người chúng ta hôm nay, nói cho cùng, chỉ là cuộc thực hành thường xuyên của đức tin, một đức tin sống động làm mới măi ḍng nước Rửa tội chảy xuyên suốt cuộc đời và tràn lan thế giới, một đức tin kiên cường chiến đấu và chiến thắng những cám dỗ và chào thua để Thiên Chúa được tôn vinh và con người được cứu độ. Amen. CHÚA NHẬT II MÙA CHAY (B) Hăy giữ măi đôi cánh thiên nga của chính ḿnh Dẫn nhập đầu lễ : Kính thưa ông bà anh chị em, Chúa Nhật II Mùa Chay hôm nay gần như đưa chúng ta và các anh chị em Dự ṭng tiến vào gần trung tâm của cuộc hành tŕnh Mùa Chay. Thật vậy, sứ điệp Lời Chúa vọng lại giữ cộng đoàn chúng ta hôm nay đó chính là “tiếng gọi mời hăy lên cao và hăy chiến đấu”. Lên cao như Đức Kitô đưa các Tông đồ lên đĩnh núi Ta-bo để Ngài biến h́nh rạng rỡ, chiến đấu như tổ phụ Áp-ra-ham đem con một I-xa-ác lên núi Mo-ri-gia để sát tế theo lệnh Gia-Vê. Cuộc hành tŕnh Mùa Chay hôm nay của Dân Chúa hay cuộc hành tŕnh đức tin của mỗi người chúng ta, phải chăng cũng chính là cuộc nỗ lực phấn đấu để mỗi ngày “lên cao” như thế trước lời Chúa vẫy gọi, trước những đ̣i hỏi của Tin Mừng, trước những thách đố của Thập giá. Giờ đây chúng ta hăy nh́n nhận tội lỗi chúng ta đê xứng đáng cử hành thánh lễ. Giảng Lời Chúa : Nội dung sứ điệp Lời Chúa hôm nay có thể có một chút gần gũi nào đó với câu chuyện ngụ ngôn “đôi cánh thiên nga” mà các cụ già vẫn thường kể cho các cháu thiếu nhi nghe để thay cho một lời khuyên về một đức tính nhân bản : phải luôn biết bay cao, biết hướng lên trời, biết nuôi giữ một niềm tin và một lư tưởng vượt xa cái tầm thường, đơn điệu của đồng bằng cuộc sống. Câu chuyện đó như thế nầy : Có một bầy chim thiên nga, cứ mỗi mùa xuân về, lại thấy xuất hiện bay ngang qua vùng trời trong xanh phía trên một cánh đầm lầy đầy cỏ dại, cây đước và đây đó những bầy vịt nước đang thoải mái kiếm ăn. Có lẽ đó là một bầy thiên nga thiên di, đi t́m những cánh rừng ấm áp để qua đông và bây giờ đang trên đường trở lại cố hương ở tận xa xôi phía bắc. Và ḱa, người ta thấy, có một con thiên nga trắng muốt, tách bầy với đường bay về phía trước, từ từ hạ cánh và đậu ngay xuống nơi bầy vị nước đang ngang dọc t́m mồi. Th́ ra, chàng thiên nga oai hùng, với đôi cánh trắng khỏe mạnh, có thể bay xa cả ngàn cây số, bị cám dỗ bởi đàn vịt đang thoải mái, nhẹ nhàng với những con tôm con ốc, con cá t́m được dễ dàng trong cái đầm lầy bát ngát dưới kia. Và thế là chàng thiên nga quyết định ở lại nhập bầy làm vịt và tháng ngày sống kiếp lặn lội ṃ cua bắt ốc. Thế nhưng, kư ức về một bầu trời xanh ngát, những đám mây trắng lang thang trôi về vô định, những cái săi cánh cùng bạn bè bay ngang qua bao núi đồi sông biển…đă khiến cho chàng “thiên nga vịt nước” bổng cảm thấy “nhớ rừng”, và cố gắng đợi một lúc nào có đàn thiên nga bay qua sẽ cất cánh nhập đàn. Và rồi mùa xuân lại đến, đàn thiên nga lại bay ngang. Chàng thiên nga vội cất cánh bay lên. Nhưng than ôi ! Đôi cánh lâu ngày không hoạt động, các khớp xương co quắp, chú thiên nga chỉ vẫy đập liên hồi nhưng không hề nhấc nổi cái thân đă quá nặng nề bới những thức ăn thừa đạm dễ dàng t́m gặp mỗi ngày trong cái đầm lầy bát ngát. Và thế là, chú thiên nga oai vệ, trắng muốt thuở nào, giờ đây chỉ c̣n biết ngấn lệ tiếc nuối cuộc đời bay cao để vĩnh viễn chôn ḿnh trong cái kiếp vịt nước ở giữa chốn đồng lầy nước đọng. 1. TIN : một bay cao hay một chọn lựa cao giá. Trong kinh nghiệm thường thấy, phải chăng, cuộc sống đời thường dễ biến con người “ở lại dưới thấp”, chấp nhận cuộc sống dễ dăi, tự tại an nhàn, một cuộc sống “tà tà mặt đất”, không cần phải cố gắng, nỗ lực hay phấn đấu. Đó là cuộc sống nhàn cư theo cái kiểu của Cao Bá Quát: Ba vạn sáu ngàn ngày là mấy ? Cảnh phù du trông thấy cũng nực cười. Thôi công đâu chuốc lấy sự đời, Tiêu khiển một vài chung lếu láo. Đoạn tống nhất inh duy hữu tửu, Trầm tư bách kế bất như nhàn… Và nếu có phấn đấu, có nỗ lực, chẳng qua cũng chỉ với những mục tiêu nhuốm đầy tính ích kỷ, vụn vặt, phục vụ cho những nhu cầu đơn điệu : cơm áo gạo tiền, bồ bịch vợ con, học hành thi cử…mà ít khi biết mở sang những mục tiêu cao hơn, xa hơn theo nhưng đ̣i hỏi của Tin Mừng như : - Đ̣i hỏi sống thánh thiện : “Các con hăy thánh như Cha các con trên trời là Đấng thánh”, - Đ̣i hỏi sống công chính : “Nếu các anh em không ăn ở công chính hơn các kinh sư và biệt phái, th́ chẳng được vào Nước trời” - Đ̣i hỏi sống chứng nhân, gương sáng : “Chính anh em là muối cho đời….chính anh em là ánh sáng cho trần gian…” - Đ̣i hỏi hy sinh : “Ai muốn theo ta hăy từ bỏ ḿnh vác thập giá ḿnh mỗi ngày mà theo Ta”. - Đ̣i hỏi yêu thương : “Hăy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đăi anh em” “Không có t́nh yêu nào lớn cho bằng kẻ hy sinh mạng sống bạn hữu” - Đỏi hỏi xả thân phục vụ : “Anh em hăy rửa chân cho nhau như Thầy đă rửa chân cho anh em” - Đ̣i hỏi bác ái làm phúc : “Ta bảo thật các ngươi : mỗi lần các ngươi làm như thế cho một trong những anh em bé nhỏ nhất của Ta đây, là các ngươi đă làm cho chính Ta vậy”…. H́nh ảnh cuộc “Ra đi sát tế con” của Tổ phụ Áp-ra-ham và cuộc “Lên Núi” của Đức Kitô và các môn đồ mà các trích đoạn Lời Chúa thuật lại hôm nay phải chăng là một lời mời gọi tha thiết của Mùa Chay để chúng ta định hướng lại nhịp sống đức tin nếu đức tin đang trên đà sai lệch, làm mới lại lối sống đạo của ḿnh nếu lối sống đạo đă cũ ṃn xơ cứng. Đó là cuộc gọi mời không ngừng biết vươn cao và đi xa. Vươn cao khỏi đồng bằng cuộc sống với những nếp nghĩ và cách hành xử tầm thường, cục bộ, ích kỷ, bon chen, ganh tỵ, tham lam ; đi xa khỏi cái tôi với trái tim và con mắt chật hẹp, méo mó, xoi mói, giận hờn, thù oán, kiêu căng… Riêng đối với các anh chị em dự ṭng, sứ điệp Lời Chúa hôm nay đă khắc họa hai h́nh ảnh thật rơ nét để nhắn gởi cho anh chị em về nỗ lực chọn lựa niềm tin của chính ḿnh. H́nh ảnh Áp-ra-ham sau khi ĺa bỏ quê cha đất tổ với những ràng buộc và quan hệ mật thiết của gia đ́nh, gia tộc, tín ngưỡng…để ra đi theo tiếng gọi của Đấng Thiên Chúa vô h́nh, và rồi đầy can đảm và phó thác cho niềm tin vào một thiên Chúa công chính toàn năng, sẵn sàng sát tế con để thi hành thánh ư ; và h́nh ảnh của Đức Kitô biến h́nh trên núi cao Ta-bo, lột bỏ cái xác thân b́nh thường nhân loại để mặc lấy cái rực rỡ chói ngời của thân xác phục sinh, phải chăng đó chính là chọn lựa “ra đi t́m kiếm đức tin” của anh chị em khi dấn thân cho một niềm tin mới, là cuộc lột xác, khước từ con người cũ với những nếp suy nghĩ và ứng xử tối tăm ngoại giáo để mặc lấy những thái độ và ứng xử sáng ngời của tin Mừng, cho dù Tin Mừng ấy, đức tin ấy, chọn lựa chân lư ấy sẽ là một cái giá thật đắt phải trả cho cuộc đời dễ dăi, phẳng lặng, cho gia tộc, cho quan hệ bạn bè, và cho cả cái sinh mệnh chính trị nữa. Và nếu hiểu niềm tin là như thế, th́ điều cần thiết c̣n lại chính là “hăy giữ măi đôi cánh thiên nga” của chính ḿnh. 2. Tin : đó là cuộc hành tŕnh từ thập giá đến phục sinh : Nếu chàng tráng sĩ Kinh Kha ngày xưa đă “một ra đi không hẹn ngày trở lại”, th́ người “tráng sĩ Kitô hữu” hôm nay cũng phải “một mất một c̣n” với chọn lựa niềm tin của ḿnh. Ngay từ buổi đầu Kitô giáo, Đấng sáng lập đă từ bỏ mái ấm gia đ́nh ở làng quê Na-da-rét để dấn thân rao giảng Tin Mừng và sau đó là vác lấy thập giá lên đồi Sọ để hiến dâng thân ḿnh làm của lễ hy sinh. Các tông đồ đă “bỏ cha, bỏ mẹ, gia đ́nh, thuyền và lưới” để đi theo Đức Kitô và cũng đă kết thúc cuộc hành tŕnh đó bằng những cuộc tử đạo. Và kể từ đó, hàng hàng lớp lớp thế hệ Kitô hữu đă lần lượt nối gót trên cuộc hành tŕnh đức tin mà cái giá phải trả chưa bao giờ thay đổi. Một cách cụ thể : cuộc hành tŕnh từ trái tim đến với trái tim, từ bàn tay đến với bàn tay, từ gia đ́nh đến nhà thờ xem ra cũng đă là khó đối với nhiều người hôm nay. Đó là cuộc hành tŕnh mỗi ngày đến với Thánh lễ, là cuộc hành tŕnh ăn năn sám hối đến với ṭa giải tội, là cuộc hành tŕnh đến với anh em để ḥa giải yêu thương, cuộc hành tŕnh đến với những người yếu đau bệnh hoạn, đói khổ để ủi an, giúp đỡ phục vụ. Trong cuộc sống đức tin hôm nay, có bao nhiêu cuộc “lên cao” và “đi xa” như thế mà chúng ta chưa làm được hoặc chúng ta cố t́nh lảng tránh để t́m một nơi ẩn trú an toàn, một pháo đài chắc chắn để không ai quấy rầy, một đầm lầy dễ dăi để được no cơm ấm áo và không sự ǵ phiền nhiễu. Tuy nhiên, tiêu đích của cuộc hành tŕnh đức tin không dừng lại ở thập giá hay đồi Sọ. Bởi v́ nếu Đức Kitô đă hấp hối thương đau nơi vườn Giết-sê-ma-ni trên núi Cây Dầu, th́ Ngài cũng đă biến h́nh rực rỡ trên núi Ta-bo ; hoặc nếu Ngài đă gục đầu tắt thở trong cái chết tủi nhục vào chiều Thứ Sáu trên Núi Sọ, th́ cũng trên ngọn núi ở Ga-li-lêNgài đă oai hùng tập họp các môn sinh để về trời trong chiến thắng vinh quang. Quả thật, bên kia sa mạc và biển Đỏ chính là Đất Hứa, bên kia Thập Giá chính là Phục sinh. Cuộc biến h́nh trên núi Ta-bo hôm nay chính là dự báo chắc chắn cho cuộc phục sinh vinh hiển của Đức Kitô sau biến cố tử nạn, và là h́nh ảnh báo trước viễn tượng phục sinh cho cuộc hành tŕnh đức tin của mọi Kitô hữu, của tất cả chúng ta. C̣n trong đời thường hôm nay, chúng ta tin rằng : mỗi một thánh lễ, một giờ cầu nguyện sốt sắng dâng lên, sẽ nhận được muôn ơn lành đổ xuống, một nụ cười, một cử chỉ thân ái trao ban, sẽ đem về niềm vui bất tận, một nghĩa cử thứ tha, ḥa giải chân t́nh sẽ trả lại khung trờ b́nh an cho tâm hồn và cuộc sống, một chiến thắng trước cám dỗ bất chính sẽ rực sáng niềm vui trong sâu thẳm trái tim, một chút hy sinh chịu thiệt tḥi mất mát để anh em khác được lợi được nhờ, sẽ âm vang một hạnh phúc lâu dài bền vững…Vâng, đó chính là những cái phúc thật mà Đức Kitô đă long trọng loan báo trong bài giảng đầu tiên của Ngài ngày xưa. “Phúc cho ai hiền lành, phúc cho ai trong sạch, phúc cho ai biết xót thương, phúc cho ai xây dựng ḥa b́nh…” Bởi v́ cội nguồn của mọi hạnh phúc và đích điểm của mọi cuộc hành tŕnh là chính Thiên Chúa, một Thiên Chúa khoan dung và đầy ḷng nhân ái, một Thiên Chúa quyền năng và công minh chính trực, một Thiên Chúa xứng đáng để Áp-ra-ham bỏ tất cả để lên đường theo tiêng gọi và sẵn sàng tin ở ḷng tốt vô biên đến độ sẵn sàng sát tế người con một dấu yêu. Vâng đó chính là một Thiên Chúa t́nh yêu mà thư Rôma trong bài đọc 2 hôm nay đă một lần nữa nhắc nhớ chúng ta : “Đến như chính Con Một, Thiên Chúa cũng chẳng tha, nhưng đă trao nộp v́ hết thảy chúng ta. Một khi đă ban Người Con đó, lẽ nào Thiên Chúa lại chẳng rộng ban tất cả cho chúng ta ?” Nào, chúng ta cùng tiến bước trên lộ tŕnh Mùa Chay với niềm tin như thế. Amen CHÚA NHẬT III MÙA CHAY (B) Mùa Chay : Hăy để “ngọn roi” của Đức Kitô chạm đến _________ DẪN NHẬP ĐẦU THÁNH LỄ Kính thưa cộng đoàn, Thời gian của Mùa Chay quả thật là “thời thuận tiện” để cộng đoàn Dân Chúa trở về với “Mười Điều Răn của Đức Chúa Trời” (BĐ 1), và biết không ngừng “thanh tẩy” cuộc đời, dọn dẹp tâm hồn trở nên một “cung thánh, một đền thờ” thích hợp và xứng đáng cho Thiên Chúa ngự trị, một “con đường bằng phẵng để đến với tha nhân, xa ĺa những cách sống sai lệch, xấu xa đă từng biến trái tim, tâm hồn trở nên “hang trộm cướp (TM). Và một khi đă có được một cuộc đời là “cung thánh”, một trái tim xứng đáng là “đền thờ”, th́ những giá trị của Tin Mừng Đức Kitô sẽ trở thành thuyết phục, Thập giá điên rồ sẽ biến thành “khôn ngoan”, và con đường cứu độ của Kitô giáo sẽ là giải đáp và lựa chọn duy nhất của con người. (BĐ 2). Giờ đây chúng ta hăy nh́n nhận tội lỗi để xứng đáng cử hành mầu nhiệm thánh. GIẢNG LỜI CHÚA Tục hóa : nôm na có thể hiểu : đó là hiện tượng đem những giá trị thần linh, thiêng thánh xuống khỏi bệ thờ, là hạ giá những đối tượng cao khiết thánh thiêng xuống hàng “phàm phu tục tử”. Hiện tượng tục hóa như thế ngày càng phổ thông và rộng khắp trong xă hội nhân loại hôm nay. Tục hóa đôi khi c̣n là một cái “mốt” thời trang của những kẻ tự nhận ḿnh là trí thức, là nhân bản hay trưởng thành trong nhận thức và niềm tin. Và dĩ nhiên, phong trào tục hóa nầy thường xảy ra trong môi trường tư tưởng-văn hóa, một môi trường mà các nhân tố tinh thần, linh thánh luôn được qui chiếu như tiêu chí của tín ngưỡng, như chuẩn mực đạo đức, như đối tượng của niềm tin. Nếu những cuốn tiểu thuyết như “cơn cám dỗ cuối cùng” (Nikos Kazansakis), hay mới đây nhất, tác phẩm “Mật mă Da Vinci” (Dan Brown), đă phàm tục hóa Đức Giêsu-Kitô, Vị Thiên Chúa làm người, th́ cả thế giới Hồi Giáo lại đă có thời tức giận điên cuồng v́ tác phẩm “Những vần thơ của quỷ” dám báng bổ Đại tiên tri Mahomet, nhất là trong những ngày nầy đang dậy lên những cuộc biểu t́nh rầm rộ phản đối trong toàn thể các nước Hồi Giáo khi những tờ báo Âu Châu đăng h́nh biếm họa nhà tiên tri Mahômét… Th́ ra, từ lâu trong lịch sử của Dân Chúa đă từng xảy ra hiện tượng “tục hóa” nầy. Từ mấy ngàn năm trước, bất kể những mạc khải thánh thiêng của Đâng Tối Cao cho Môsê từ “bui gai bốc cháy” : “Ta là Đâng hằng hữu”, bất kể những điềm thiêng dấu lạ xảy ra trên đất Ai Cập, những biến cố kinh thiêng động địa trên Biến Đỏ và trong hoang mạc như dấu chỉ thánh thiêng oai hùng của một Đấng Giavê toàn năng, toàn thánh, th́ đám đông dân Ít-ra-en vẫn cứ muốn tạo ra vị “Thượng đế theo kiểu của ḿnh” với h́nh “một con ḅ vàng” để thể hiện một thứ tôn giáo phàm tục thỏa măn những dục vọng điên cuồng của họ. “Toàn dân gỡ các khuyên vàng đeo tai và đem đến cho ông A-ha-ron. Ông lấy vàng từ tay họ trao cho, đem đúc và dùng dao mà gọt đẽo thành một con bê. Bấy giờ họ nói : “Hỡi Ít-ra-en, đây là thần của ngươi đă đưa ngươi lên từ Ai-Cập”. Thấy vậy, ông A-ha-ron dựng một bàn thờ trước tượng con bê, rồi hô to : “Mai có lễ kính Đức Chúa”. Ngày hôm sau, họ dậy sớm, dâng tiến những của lễ toàn thiêu và những lễ vật kỳ an. Dân ngồi xuống ăn uống, rồi đứng lên bày tṛ vui chơi”. (Xh 32,3-6) Nếu hiện tượng tục hóa “ḅ vàng” đă xảy ra trong những ngày lang thang nơi hoang mạc có thể hiểu đó là kết quả tất yếu của hoàn cảnh nhọc nhằn, luôn đối diện với những nguy cơ đói khát, bị tiêu diệt…Th́ sau khi đă an định cơi bờ, đă trờ thành một quốc gia với đầy đủ cung điện, đền thờ và một tổ chức tôn giáo bài bản, th́ hiện tượng tục hóa lại mang một “dáng đứng khác” : tôn giáo trở thành dịch vụ kinh tế, cơ hội kiếm ăn, mà đền thờ chính là trung tâm thu hút : “Người thấy trong đền thờ có những kẻ bán chiên, ḅ, bồ câu, và những người đang ngồi đổi tiền. Người liền lấy dây làm roi mà xua đuổi tất cả bọn họ cùng với chiên ḅ ra khỏi Đền Thờ ; c̣n tiền của những người đổi bạc, Người đổ tung ra, và lật nhào bàn ghế của họ. Người nói với những kẻ bán bồ câu :”Đem tất cả những thứ nầy ra khỏi đây, đừng biến nhà Cha tôi thành nơi buôn bán”. (Ga 2,14-15) Và Thiên Chúa đă phải dày công dạy dỗ, huấn luyện, uốn nắn, thanh tẩy để “Dân ưu tuyển của Ngài” từ bỏ con đường tục hóa, từ bỏ những “mê tín dị đoan” để họ có được một “trái tim mới”, “một tấm ḷng mới”, khắc ghi những “lề luật thánh thiêng” và kiên vững thực thi những giáo huấn thánh thiện. Việc Đức Kitô thanh tây Đền Thờ Giêrusalem hôm nay là một tiếp nối đậm nét trong cái tiến tŕnh “huấn luyện và thanh tẩy niềm tin” của Thiên Chúa dành cho Dân Người. Đây cũng chính là câu chuyện của Mùa Chay hôm nay, khi tất cả chúng ta, những người Kitô hữu, đang có một “thời gian thuận tiện” để thanh luyện đức tin khỏi những cách kiểu “tục hóa” mà không ít th́ nhiều vẫn thường “có mặt” trong nhịp sống đức tin hằng ngày. - Đó là biết quỳ xuống nơi Ṭa Giải Tội để gội sạch tâm hồn khỏi những rác rưới tội lỗi đă làm biến dạng tâm hồn là chính “cung điện của Thiên Chúa”. - Đó là biết can đảm xóa bỏ đi những cách ngăn, đố kỵ, giận hờn, ghen ghét với tha nhân để biến cuộc tập họp của Hy tế Tạ Ơn thành Tiệc huynh đệ, biến Nhà Thờ thành địa chỉ của yêu thương, chứ không phải là cuộc “tập họp bất đắc dĩ của những con người xa lạ và Nhà thờ lại trở thành một “pháo đài” kiên cố của bất nhân và kiêu ngạo. - Đó là biến giáo lư của Chúa, lề luật của Giáo Hội luôn trở thành một Tin Mừng của niềm vui và sự sống, chứ không c̣n là một thứ luân lư khắc nghiệt chỉ ŕnh chờ cơ hội để bóp chết niềm vui và hy vọng của con người. - Đó là biết cất đi những gánh nặng của “lạm dụng quyên góp”, của kết án tùy tiện, của phức tạp cửa quyền, của rườm rà cơ cấu… để Hội Thánh luôn măi là một “vườn hoa đầy hương sắc”, cộng đoàn luôn là một “bếp lửa yêu thương” và Đạo chính là một “đại lộ thẳng băng” mà ai ai cũng có thể sánh bước bên nhau trong thân t́nh và hạnh phúc. Chúng ta đă từng nghe Đức Kitô tuyên bố : “Ta đến để chiên ta được sống và sống phong phú” (Ga 10,10). Và v́ thế, không lạ ǵ, khi hôm nay, Ngài đă giận dữ “thanh tẩy Đền thờ Giêrusalem” ngay chính vào dịp đại lễ Vượt Qua. V́ quả thật, Đền thờ đă bị “tục hóa”, Do thái giáo không c̣n đáp ứng cho niềm khát vọng sâu thẳm gặp gỡ Thiên Chúa và anh em, Lời của Giavê Thiên Chúa đă biến thành những chữ chết, và Thập Điều đă bị cắt xắn, bẻ cong để phục vụ cho những tham lam và ích kỷ của con người. Tóm lại, Lời Chúa Chúa Nhật hôm nay đề nghị chúng ta hăy trở về với “Thập Điều của Giao Uớc Si-Nai” mà chung qui đó chính là “mến Chúa-Yêu người” (BĐ 1). Chính sự kiện toàn thập giới đó sẽ giúp chúng ta biết cách “thanh tẩy” cuộc đời, dọn dẹp tâm hồn khỏi những thứ rác rưới ô nhơ của phàm tục, như Đức Kitô đă thanh tẩy đền thờ Giêrusalem (TM) , để chuẩn bị thường xuyên một “không gian nội tâm” thích hợp và xứng đáng cho Thiên Chúa ngự trị, một “con đường thẳng tắp để gặp gỡ tha nhân”, mà theo ngôn ngữ của Tin Mừng hôm nay, đó chính là “ngôi nhà của Thiên Chúa”, ngôi nhà của “cầu nguyện”, đối lập với những “hang trộm cướp”, địa chỉ của tham lam, dục vọng, oán thù, ghanh ghét. Và một khi đă có được một cuộc đời là “cung thánh”, một trái tim xứng đáng là “đền thờ”, th́ những giá trị của Tin Mừng Đức Kitô sẽ trở thành thuyết phục, Thập giá điên rồ sẽ biến thành “khôn ngoan”, và con đường cứu độ của Kitô giáo sẽ là giải đáp và lựa chọn duy nhất của con người. (BĐ 2). Phải chăng Mùa Chay chính là dịp để “ngọn roi của Đức Kitô” chạm đến cơi ḷng, cuộc sống và việc thực hành niềm tin của mỗi người chúng ta, để chúng ta có được “một trái tim mới”, “một cơi ḷng mới”, theo đúng kích thước của Tin Mừng. CHÚA NHẬT IV MÙA CHAY “Ai thuộc dân của Người, hăy tiến lên !” Dẫn nhập đầu lễ : Càng tiến gần đến những ngày trọng đại “Vượt Qua”, sứ điệp phụng vụ càng tô đậm và làm sáng lên khuôn mặt nhân từ yêu thương của Thiên Chúa. Riêng hôm nay, Chúa nhật IV Mùa Chay, Phụng vụ muốn giới thiệu ḷng yêu thương của Thiên Chúa qua h́nh ảnh Người Con Một của Người chấp nhận chịu treo v́ trần gian. “Như ông Môisen giương cao con rắn trong sa mạc, Con Người cũng sẽ phải được giương cao như vậy, để ai tin vào Người th́ sẽ được sống muôn đời” (TM) . Tin tưởng và đón nhận t́nh yêu nhưng không của Thiên Chúa để hồi tâm trở về, để lên đường đổi mới cuộc sống trong ân sủng và t́nh yêu chính là lời mời gọi xuyên suốt và căn bản của Mùa Chay thánh, đặc biệt, của Chúa Nhật IV Mùa Chay hôm nay. Giờ đây, chúng ta hăy nh́n nhận tội lỗi để xứng đang cử hành mầu nhiệm thánh. Giảng Lời Chúa : 1. Thiên t́nh sử cứu độ qua h́nh tượng hai con rắn cựu ước: Nếu Kinh Thánh Cựu ước chính là cuốn nhật kư ghi lại chuyện t́nh giữa Giavê Thiên Chúa và Dân riêng của Ngài, ít-ra-en, th́ quả thật, chuyện t́nh nầy thật lâm ly bi đát mà cốt lơi xoay quanh mối tương quan : Thiên Chúa yêu thương, Ít-ra-en phản bội ; Thiên Chúa thử thách, đoán phạt, Ít-ra-en sám hối trở về. Và phải chăng, đó cũng chính là một cặp “biện chứng” trong hành tŕnh đức tin của dân Chúa nói chung và của mỗi người chúng ta nói riêng. Chúng ta dễ dàng nhận ra ư nghĩa “biện chứng cứu độ” nầy qua hai h́nh tượng “con rắn cựu ước” mà Lời Chúa gợi ư cho chúng ta qua sứ điệp phụng vụ hôm nay :
Phải chăng lịch sử của nhân loại, lịch sử của dân Chúa và lịch sử của mỗi người gần như nằm gọn giữ hai đầu lịch sử của “hai con rắn địa đàng và hoang mạc đó” ; có nghĩa là, mỗi người chúng ta, trong thân phận yếu đuối của kiếp người, đă bao phen nghe theo những lời mật ngọt của “con rắn địa đàng” để quay lưng chối từ Thiên Chúa, để phản bội vong ân, để kiêu căng hợm hĩnh, để tham lam đố kỵ, để ích kỷ nhỏ nhen, để ghen ghét, hận thù…; và cũng đă lắm lần, nhờ “con rắn đồng” là t́nh thương bao dung của Thiên Chúa, là ḷng nhân ái bao la, là đại dương của t́nh Cha tha thứ…mà ta lại ngẫng đầu đi tiếp cuộc hành tŕnh. Quả thật, lịch sử cứu rỗi đó chính là một bi kịch dài giữa “con rắn biểu trưng của tội lỗi, đổ vỡ, băng hoại, tối tăm…và con rắn dấu chỉ của t́nh thương cứu độ, chữa lành, tha thứ. Chính v́ thế, trong Đêm vọng phục sinh, Hội Thánh đă công bố tin mừng Phục sinh khi Ánh Nến phục sinh vừa bừng lên chiếu soi đêm tăm tối bằng những lời sống động : “”Ôi ! Tội A-đam quả là cần thiết, Tội được xóa bỏ nhờ cái chết của Đức Kitô. Ôi ! Tội đă hóa thành hồng phúc, Nhờ tội chúng con mới có được Đấng CứuTinh cao cả dường nầy ! (Exultet) Thật ra, chân lư trên đă được nhiều lần và nhiều cách TC mặc khải cho con người qua các sứ ngôn : "Cha yêu thương con bằng một t́nh yêu vĩnh cửu; nên Cha dủ t́nh thương mà lôi kéo con lại với Cha" (Jer 31:3). “Có phụ nữ nào quên được đứa con thơ của ḿnh, hay chẳng thương đứa con ḿnh đă mang nặng đẻ đau ? Cho dù nó có quên đi nữa, th́ ta, Ta cũng chẳng quên ngươi bao giờ” (Is 49,15). Con người đă bất tuân, cố xa ĺa Chúa, đă chống lại Ngài, đă phản bội Ngài; nhưng Chúa vẫn không từ bỏ và để chứng tỏ ḷng Ngài thương yêu, Ngài đă sai Con Một Yêu Dấu của Ngài xuống trần gian, chịu chết đền bồi tội lỗi, để cứu chuộc loài người đă hư mất. Sự kiện đó, câu chuyện t́nh yêu miên viẽn đó đă được cụ thể hóa, hiện thực hóa từ xa xưa trong cựu ước, thông qua những biến cố, những công tŕnh, những sự kiện mà cái khung chính là lịch sử của dân tộc Ít-ra-en với nô lệ lưu đầy, với hồi hương tái thiết, như câu chuyện hồi hương vào thời Vua Cyrô mà sách biên niên sử đă thuật lại trong BĐ 1 hôm nay : “Chính Người trao cho ta trách nhiệm tái thiết cho Người một ngôi nhà ở Giêrusalem tại Giuđa. Vậy ai trong các ngươi thuộc dân của Người, th́ xin Đức Chúa, Thiên Chúa của họ ở với họ, và họ hăy tiến lên”. 2. Thập giá Đức kitô, hiện thực hóa “con rắn đồng trong sa mạc” H́nh tượng “con rắn trong sa mạc”, so sánh với việc “Con Người được giương cao” chính là h́nh ảnh làm nổi bật tính liên tục của t́nh yêu Thiên Chúa. T́nh yêu ấy đă được khẳng định từ trong Cựu ước, theo thời gian, càng rơ nét, cuối cùng quy tụ cách mạnh mẽ, lớn lao nơi chính Chúa Kitô, Con Thiên Chúa làm người. Chính Chúa Kitô nhắc lại: “Như Môisen giương cao con rắn trong sa mạc, Con Người cũng sẽ được giương cao như vậy” (Ga 3, 14). Nếu ngày xưa ai nh́n lên con rắn đồng sẽ được cứu sống, th́ ngày nay thập giá Chúa Kitô chính là ơn cứu độ trọn vẹn cho những ai tin (Ga 3, 15). H́nh bóng cũ đă được hoàn tất bằng thực tại mới. H́nh bóng cũ thoáng qua, thực tại mới sống động và vững bền. Chúa Kitô măi măi là Đấng Cứu độ duy nhất của trần gian (Dt 13, 8). Đó chính là chân lư mà thánh Phaolô, trong thư gởi giáo đoàn Êphêsô trong BĐ 2 hôm nay đă long trọng khẳng quyết : “Thưa anh em, Thiên Chúa giàu ḷng thương xót và rất mực yêu mến chúng ta, nên dầu chúng ta đă chết v́ sa ngă, Người cũng đă cho chúng ta được cùng sống với Đức Kitô. Chính do ân sủng mà anh em được cứu độ !” Chúa Kitô chấp nhận được “giương lên” như con rắn sa mạc để tỏ bày t́nh yêu của Thiên Chúa. Ngài đă biến cây thập giá đau đớn, thất bại, tủi nhục, thành cây thánh giá vinh quang mang lại chiến thắng lẫy lừng, đem về hồng ân cứu độ. Quả thật, Thập giá chính là “địa chỉ” ghi đậm T́nh Yêu của Chúa Cha hiến dâng Con Một và sự tỏ bày mạnh mẽ niềm vâng phục vẹn toàn thánh ư Chúa Cha của Đức Kitô. 3. Ai thuộc về Dân người, hăy tiến lên. Con rắn đồng đă được treo lên, Thập giá đă được dựng lên, ánh áng cứu độ đă bừng lên…điều c̣n lại là chúng ta có biết ‘nh́n lên rắn đồng”, có biết kê vai vác lấy thập giá, có biết mở toang cánh cửa của trái tim để nhận lấy ánh sáng Tin mừng hay không. Sống trọn vẹn ư nghĩa của Mùa Chay, đó chính là sống trọn vẹn chiều kích căn bản của đức tin vào t́nh yêu của Thiên Chúa, một đức tin nhập cuộc, cùng với toàn dân Chúa, lên đường làm lại cuộc sống, lên đường tiến về phía của ánh sáng, lên đường tái thiết “đền thờ Giêrusalem” là chính tâm hồn ḿnh, cuộc sống ḿnh, gia đ́nh ḿnh, hội Thánh ḿnh…để xứng đáng cho Thiên Chúa ngự trị. Vâng, tiếng gọi của Mùa chay hôm nay đó chính là tiếng gọi của Vua Cyrô năm nào trên đoàn dân Ít-ra-en lưu đầy nơi đất khách : “Ai thuộc Dân người hăy tiến lên !” CHÚA NHẬT V MÙA CHAY (B) Nhân sinh quan Tin Mừng : phải chết đi mới sống lại Phụng vụ Chúa Nhật Thứ V Mùa Chay gần như đưa chúng ta đến sát Mầu nhiệm Tử Nạn-Phục sinh, một Mầu nhiệm trọng đại của đức tin Kitô giáo sắp được cử hành long trọng trong Tuần Thánh sắp tới. V́ lẽ đó mà ngày xưa, phụng vụ đă bắt đầu gọi tên Chúa Nhật và Tuần lễ nầy là “Chịu Nạn” (Dominica Passionis); và cũng chẳng lạ ǵ khi các Bài đọc và ca kinh được chọn công bố hôm nay chẳng khác nào như “khúc nhạc dạo đầu” trong bản “trường ca Tử Nạn” mà Phụng vụ Tuần Thánh sắp một lần “tưởng-niệm-tái-diễn”. Cuộc Tử nạn của Đức Kitô phải chăng là việc “thực hiện Giao uớc Mới” (BĐ 1) mà phương án “bị treo trên thập giá” (TM) chính là con đường mà Thiên Chúa đă chọn để trở thành qui luật của muôn đời : “Hạt lúa rơi mục nát sẽ kết trái đơm hoa” (TM), cho dù phương án đó, con đường đó ngày xưa đă là một thách đố với Đức Kitô, khi Ngài trong thân phận phàm nhân “đă lớn tiếng kêu van khóc lóc để kêu xin Đấng có quyền năng cứu Người khỏi chết” (BĐ 2), th́ hôm nay cũng luôn là một đ̣i hỏi gắt gao cho tất cả những ai tin và tiến bước theo Ngài. Dừng lại để suy niệm đôi điều trong sứ điệp phụng vụ hôm nay đó chính là một cách dấn thân vào “hành tŕnh khổ nạn và phục sinh” của Chúa Kitô trong những ngày đặc biệt nầy. 1. Thiên Chúa Đấng trung thành trong “Giao Ước yêu thương” : Toàn bộ lịch sử thánh, nếu nh́n trong “lăng kính t́nh yêu”, có thể được định nghĩa : đó chính là “bức thư t́nh của Thiên Chúa”. Một bức thư t́nh mà nội dung chủ yếu đó chính là những hứa hẹn và ước giao, những thề nguyền và tâm sự, những bức xúc khổ tâm khi bị phản bội chối từ hay những lúc nguôi ngoai khi mở ḷng khoan dung tha thứ…Và điều mà Thiên Chúa muốn bộc bạch như một mặc khải tối hậu đó chính là : “Thiên Chúa măi măi trung thành với Giao ước yêu thương mà Ngài đă kư với “người t́nh nhân loại”. Thật vậy, Bài đọc 1 hôm nay cho thấy : trên cảnh hoang tàn của Giê-ru-sa-lem và trong kiếp lưu đày biền biệt của một đời nô lệ tối tăm, lời sứ ngôn Giê-rê-mi-a vang lên như tiếng kèn hy vọng, niềm hy vọng chứa chan vào ḷng trung tín của Thiên Chúa vượt trên những bất trung phản bội của dân Người : “Ta sẽ lập với nhà Ít-ra-en và nhà Giu-đa một giao ước mới…Ta sẽ tha thứ tội ác cho chúng và không c̣n nhớ đến lỗi lầm của chúng nữa”. Chính t́nh yêu cứu độ của Thiên Chúa măi măi là sức mạnh hồi sinh, là quyền uy giải thoát. “Cho dù có người mẹ không thương con, th́ Ta, Ta không bao giờ quên ngươi”. Chân lư nầy muốn nói với chúng ta rằng : chúng ta không được quyền thất vọng cho dù phải đối diện với bao thảm cảnh cuộc đời, cả cái chết. Bởi v́ Thiên Chúa đang có mặt trên mọi nẽo đường và biến cố để thổi vào Thần Khí tác sinh, để gieo vào hạt mầm của sự sống và hồng ân cứu độ. Như lời của Gilbert K. Chesterton : “Nếu những hạt giống trong ḷng đất đen mà c̣n có thể biến thành những cánh hoa hồng xinh đẹp như thế, th́ trái tim con người c̣n thể biến thành thế nào nữa trong cuộc hành tŕnh hướng đến các v́ sao”. 2. Ơn cứu độ và qui luật ‘Hạt lúa ḿ mục nát” : Dĩ nhiên, để thực hiện đến cùng “giao ước đă kư với loài người”, Thiên Chúa đành chấp nhận thua lỗ khi phải “trao ban Người Con Một”. Và oái ăm hơn nữa, Người Con Một đó lại trả giá cho “giao ước của Cha” bằng chính máu của ḿnh. Bởi v́, chỉ có con đường “giao ước bằng máu” đó, “lề luật của Thiên Chúa mới được ghi khắc vào trái tim và ḷng dạ của con người” (BĐ 1), và cũng chỉ với bằng phương thế đó Con Tthiên Chúa mới có thể kéo tất cả nhân loại cùng đi lên : “Phần tôi, khi được giương cao khỏi mặt đất, tôi sẽ kéo mọi người lên với tôi” (TM). Xét cho cùng, đó lại là qui luật muôn đời của chương tŕnh cứu độ : muốn vào “Đất Hứa phải ngang qua sa mạc”, muốn t́m được sự sống phải đánh mất, muốn hoan ca phục sinh phải qua mùa Chay tử nạn, muốn có một mùa lúa tốt xinh phải trở nên “hạt lúa ḿ mục nát”…Và phải chăng, đó chính là “nhân sinh quan của Tin Mừng” : Làm người đúng nghĩa, hiện hữu đích thực đó là “phải chết đi mới sống lại”, phải ngang qua đắng cay thập giá mới tiến vào vinh quang phục sinh. Hai ngàn năm qua bài học nầy xem ra vẫn c̣n mới măi với Giáo Hội và với mỗi người chúng ta. Vẫn c̣n mới và cần thiết cho một thế giới đă quá “già nua để thèm hưởng thụ mà không muốn chiến đấu”, đă quá mệt mơi để thà chọn dễ dăi mà yên thân hơn dấn thân nhọc mệt để chiến thắng anh hùng. Vẫn c̣n mới và cần thiết cho một Giáo Hội đă quá biếng lười và ích kỷ để thà ở lại trong vỏ bọc tự măn kiêu căng, trong pháo đài hủ hóa, hơn là can đảm chấp nhận hy sinh, thua thiệt để làm chứng cho sự thật và công lư. Vẫn c̣n mới và cần thiết cho mỗi người chúng ta khi chỉ muốn dừng lại, thối lui để được mơn trớn vỗ về với cái tôi ươn hèn, mệt mơi, nhỏ nhen và hưởng thụ, thay v́ phải tiến lên, đổi đời, lột xác để hiện thực hóa những lời dạy của Tin Mừng. Ngay từ những tháng năm đầu khai sinh Hội Thánh, nếu roi vọt, đ̣n bọng, tù đầy, nhục h́nh và cái chết thương đau đă thành công trong việc bịt miệng các Tông Đồ, ngăn cản các bước chân loan truyền Tin Mừng, th́ làm sao có được Hội Thánh hôm nay với cây Thánh Giá được cắm trên mọi nẻo đường thế giới ! Nếu những chàng thanh niên như Anrê Phú Yên, những bà mẹ như Anê lê Thị Thành, những thiếu nữ như Cecilia, Anê, Têrêxa, những linh mục như Gioan Hoan, Anrê Dũng lạc, Maximilien Kolbe…đều khiếp nhược đầu hàng trước đắng cay thập giá tử đạo th́ làm ǵ thấy được những ngôi thánh đường uy nghi đỗ bóng và vang dội những tiếng chuông chiều trên khắp phố phường của thế giới hôm nay ! Từ “hạt lúa ḿ đầu tiên có tên Giêsu” đă được “gieo trên Đồi Sọi vào chiều Thứ Sáu Vượt Qua”, và được tiếp nối bởi muôn ức triệu chứng nhân ngă xuống trên khắp cánh đồng thế giới, quả thật, mùa xuân ơn cứu độ cứ măi vươn lên, trăm hoa đua nở, trái chín vàng đồng. Phải chăng đó chính là “qui luật của Thiên Chúa”, một qui luật đă hóa thân nơi chính cuộc sống của “Con Người Giêsu”, của Hội Thánh, của từng thế hệ kitô hữu ; và hôm nay, qui luật ấy đang mời gọi hiện thực hóa nơi chính mỗi người chúng ta trong giữa độ đường Mùa Chay thánh nầy. Nếu Đức Kitô, để cứu chuộc con người, đă chấp nhận “nên hạt lúa ḿ gieo xuống”, hay trở thành hy tế “được treo lên”, th́ đồ đệ của Ngài, môn sinh của Ngài, làm sao có thể đi con đường khác ! Chúng ta làm sao có chọn lựa nào khác với Đấng cứu chuộc ḿnh khi Ngài “Dẫu là Con Thiên Chúa, đă phải trải qua nhiều đau khổ mới học được thế nào là vâng phục ; và khi bản thân đă tới mức thập toàn, Người trở nên nguồn ơn cứu độ vĩnh cửu cho tất cả những ai tùng phục Người” (BĐ2). Chính v́ thế, những ǵ chúng ta chưa thực hiện đủ hay đă chối từ trong suốt độ đường Mùa Chay, th́ trong những ngày của “Tuần Chịu Nạn” nầy, chúng ta hăy bắt đầu ! CHÚA NHẬT LỄ LÁ (Năm B) Hăy nh́n lại khuôn mặt của chính ḿnh Phụng vụ Lời Chúa hôm nay đưa cộng đoàn chúng ta tới một khung cảnh hoàn toàn ngược lại với nghi thức đầu lễ. Thật vậy, với cử hành KIỆU LÁ, tưởng niệm cuộc VÀO THÀNH của Chúa Giêsu, chúng ta cùng hô vang lời cung chúc Giêsu, vạn tuế Đấng Nhân Danh Chúa mà đến, chúng ta sống lại những giờ phút khải hoàn vinh quang của một Vị Vua chiến thắng tiến vào thủ đô của vương quốc Ngài giữa hàng hàng lớp lớp thần dân với rừng hoa sắc lá và nhứng tiếng hoan hô dậy đất vang trời… Trong khi đó giờ đây, ngay từ Bài đọc 1, trích sách Sứ ngôn I-sa-i-a, h́nh ảnh Người Tôi Tớ Gia-vê “đưa lưng cho người ta đánh đ̣n, đưa má cho ngướ ta giật râu”… đă từ từ khắc hoạ chân dung của một Đấng Cứu Thế đang tiến vào cuộc khổ nạn. Tiếp đến là bài thánh ca trong thư Phaolô gởi giáo đoàn Philíp, ca tụng một “Đức Kitô vâng lời cho đến chết và chết trên cây Thập tự”, như một lời tuyên xưng miên viễn về mầu nhiệm Tử Nạn-Phục Sinh của Con Một Thiên Chúa. Ấn THÀNH của Chúa Giêsu, chúng ta cùng hô vang lời cung chúc Giêsu, vạn tuế Đấng Nhân tượng nhất lại chính là tŕnh thuật Thương khó của Tin Mừng Mác-cô, mở ra trước mắt chúng ta bi hùng kịch Tử Nạn, như một cuộc hồi ức, một tưởng niệm về h́nh ảnh và các biến cố sau cùng của Thầy Chí Thánh, những h́nh ảnh đă khắc sâu trong tâm khảm của muôn thế hệ ki-tô hữu. Tại sao Phụng Vụ hôm nay lại tŕnh bày hai khung cảnh trái ngược nhau như thế trong cùng một cử hành ? 1. Mầu nhiệm VƯỢT QUA của Đức Kitô luôn là một “tác động kép” : Tử Nạn – Phục Sinh.; Tự Huỷ – Vinh Quang ; Sống – Chết ; Đau thương – Chiến thắng… Trước hết ĐK đă đi vào cuộc Vượt Qua, đi vào biến cố trọng đại cuối cùng của đời Ngài, biến cố tự hiến v́ t́nh yêu Cha và v́ t́nh yêu con người mọt cách đĩnh đạc, mạnh mẽ, chấp nhận anh hùng. : “Mạng sống của Ta, Ta có thể trao ban và lấy lại…Hạt lúa ḿ rơi xuống….Nầy con đến để thực thi ư Cha..” Dĩ nhiên Ngài không t́m kiếm cuộc khổ nạn, sự chết như một một người thất vọng t́m tới cái chết tự tử. Cái chết, cuộc khổ nạn của Ngài hoàn toàn do con người : Con người đă hầm rập, âm mưu khử Người cho rănh; v́ chân lư Ngài, Tin Mừng Ngài, cuộc sống Ngài…làm họ mất ăn mất ngủ, làm họ sợ phải đổi thay, phải hy sinh…Phần Ngài, Ngài không chịu thoả hiệp, không mị dân, luồn lách để tồn tại, hay kiếm chác một vinh dự, một chỗ đứng an thân, một hạnh phúc rẻ tiền…Ngài làm chứng chân lư Chúa Cha giao cho Ngài đến tận cùng dù phải trả một giá đắt là chính mạng sống ḿnh (Bđ 2 : Ngài đă vâng lời…) 2. Nhưng khởi đi từ cuộc khổ nạn, một gịng suối sự sống đă phát sinh. Thập giá, cái chết của ĐK trong chương tŕnh kỳ diệu của Chúa Cha lại trở thành dấu hiệu, thành phương thế, thành cơ hội để Thiên Chúa được tôn vinh và con người được cứu rỗi. Thiên Chúa thường hay làm những chuyện cắc cớ như thế : cái mà ma quỉ, con người cho là bỏ đi, là thấp hèn, khiêm tốn… th́ Thiên Chúa có thể biến thành cái vĩ đại khôn lường : Thập giá, sự chết, sự thất bại tan nát của Con Một Thiên Chúa : trước mặt địch thù, ma quỉ, thế gian , quả thật “rồi đời rồi, xong rồi, xoá sổ rồi…” Nhưng Thiên Chúa qua đó “Thu họp tất cả muôn dân…Ta có bị treo lên….Ngài đă chết để chiến thắng sự chết và sống lại ban nguồn sống mới…”. Chúa Nhật Lễ Lá là sự cắt nghĩa của Phụng vụ ư nghĩa Tử Nạn-Phục Sinh cách rơ nét. Phụng vụ hôm nay cũng là dịp để nhắc nhở cho chúng ta thấy sự tráo trở, thay ḷng đổi dạ của loài người chúng ta trước t́nh yêu vô biên của Thiên Chúa : Mới hoan hô vạn tuế ngày hôm trước đă vội kết án “đóng đinh” ngày hôm sau. Mới hôm trước “vạn tuế Đấng Nhân Danh Chúa mà đến”, hôm sau đă “tha Baraba, đóng đinh Giêsu vào thập giá”. Trong khi đó, Đức Kitô vẫn trung thành trong t́nh yêu dành cho con người cho dù bị phản bội, bán đứng, chối từ. : “Xin Cha tha cho chúng…Ngài đă nh́n Phêrô…” và suốt 2000 năm nay Ngài luôn tha thứ, yêu thương đợi chờ mỗi người trong đó có chúng ta… Chúng ta đang cùng toàn Dân Chúa tiến vào bắt đầu tuần lễ sống lại những biến cố sau cùng mang ơn cứu độ của Chúa Giêsu, từng bước khám phá tư cách làm Con Thiên Chúa của Đức Kitô, tư cách “Người anh của muôn vạn đứa em”, một lần nữa, tái khẳng định niềm tin vào sự chết và sự phục sinh của Đức Kitô. Tuần lễ nầy cũng là dịp để điều chĩnh lại cuộc sống vốn đă bao lần chối từ, phản bội, lệch lạc…Nhiều khuôn mặt trong Thảm kịch thương khó sẽ xuất hiện trong Tuần Thánh nầy để chúng ta nhận ra khuôn mặt của chính ḿnh. Vâng, hăy nh́n lại khuôn mặt của chính ḿnh để xét xem thử có chút ǵ đó giống cái “bản mặt” trâng tráo phản bội của Giuđa khi đă lắm lần dùng những cử chỉ và lời nói đăi bôi để phản bội lẫn nhau ; giống cái mặt trơ trẻn của Phêrô khi hèn nhát chối bỏ đức tin trước những thử thách hay những đe dọa đến miếng cơm manh áo ; giống cái mặt hung dữ, nham hiểm của mấy ngài tư tế, thượng tế khi ác độc, hận thù t́m cách loại trừ kết án cho được những người dám nói sự thật hay những kẻ bất đồng quan điểm với ḿnh ; giống cái mặt giả nhân giả nghĩa mị dân của Hêrôđê, Philatô khi sẵn sàng vứt bỏ công lư, t́nh người để duy tŕ những quyền lợi cá nhân, gia đ́nh hay phe nhóm ; giống những gương mặt hồ đồ của đám dân Do Thái tiền hậu bất nhất, chỉ chực hùa theo đám đông và sẵn sàng vô tâm kết án những thân phận hiền lành thấp cổ bé miệng. Cũng ước mong sao trong những ngày Tuần Thánh nầy, trên khuôn mặt và trong trái tim của mỗi người chúng ta vẫn c̣n phảng phất một chút ǵ đó nổi xót thương ngậm ngùi của Đức Mẹ, nổi xót xa thống hối của Phêrô, nổi thương đau giúp đỡ của Simêon, nổi đồng cảm hiệp thông của những người phụ nữ Salem, của môn đệ Gioan, niềm xác tín và tràn trào hy vọng của tên trộm lành…Mà không phải chỉ để sống lại một thái độ và tâm t́nh sướt mướt ủy mị, nhưng là một thái độ đức tin sâu xa và can đảm sẵn sàng chết đi cho những tăm tối tội lỗi, yếu hèn để thật sự sống lại với Đức Kitô Phục sinh trong nổi vui ngút ngàn của “Ngày Chúa Nhật của riêng ḿnh”.
|
|